Geçen hafta “5 Haziran Dünya Çevre Günü’nü kutladık. Dünya Çevre Günü’nün 2025 yılı temasının da “Plastik Kirliliğini Yen” olduğunu belirtmiştik.
Plastik kirliliği; plastik materyal ve parçacıklarının karasal ve sucul ortamlarda birikim göstererek, insanlar dahil tüm canlıların yaşamlarını ve yaşam alanlarını olumsuz yönde etkilemektedir. Her yıl 450 milyon tondan fazla plastik üretilmekte ve büyük bir kısmı doğada yok olmadan kalmaktadır.
Küresel olarak, her yıl tahmini 11 milyon ton plastik atık; su ekosistemlerine sızıyor ve tarımsal ürünlerde plastik kullanımı nedeniyle kanalizasyon ve çöplüklerden gelen mikro plastikler toprakta birikiyor. Plastik kirliliğinin yıllık sosyal ve çevresel maliyeti 300 milyar ABD doları ile 600 milyar ABD doları arasında değişiyor.
Dünya’da her yıl üretilen 450 milyon ton plastikle başa çıkmak için gerek kurumsal, gerek kişisel üç ana çözüm önerisi sunuluyor.
1-Yeniden kullanım,
2-Geri Dönüşüm,
3-Alternatif malzemelere geçiş.
Ne kadar mikroplastik yutuyoruz.?
Yapılan araştırmalara göre; bizler her hafta 2000 parça mikroplastik yutuyormuşuz. Bu 2000 parça mikroplastik yaklaşık bir kredi kartı büyüklüğündeymiş. Bu miktar ayda yaklaşık 21 gram, Yılda ise 250 grama denk geliyormuş.
Yapılan araştırmalara göre en büyük mikroplastik kaynağı içme sularımız.
*Bir pipetin doğada çözülme süresi 200 yıl.
*Dünya çapında dakikada bir milyondan fazla plastik şişe suyu satılıyor. Bir pet şişenin doğada çözülme süresi 450 yıl.
*Günümüzde 20 yıl öncesine göre 50 kat daha fazla plastik üretiliyor ve kullanıyoruz.
*2019 yılında 6.1 milyon ton plastik atık su ortamlarına sızdı ve bunun 1.7 milyon tonu okyanuslara aktı. Şu anda denizlerde ve okyanuslarda 30 milyon ton plastik atık olduğu tahmin ediliyor.
*Okyanuslara karışan plastikler her yıl ortalama bir milyon deniz canlısının ölümüne neden oluyor. Kaliforniya ile Hawaii arasında bulunan Büyük Pasifik Çöp Alanı, Fransa'nın üç katı büyüklüğündedir ve her yıl binlerce deniz canlısını öldüren, 80 milyon ton plastik atık; 1,6 milyon kilometrekarelik alanıyla dünyanın en büyük okyanus atık deposudur. Büyük Pasifik Çöp Lekesi o kadar büyüktür ki, 'sekizinci kıta' lakabıyla anılır.
Neler Yapabiliriz ?
*Mümkünse plastik poşet kullanmamalı,
*Plastik şişe kullanmayıp, cam şişeleri tercih etmeliyiz.
*Plastik ve karton bardak kullanmamalı, cam bardakları tercih etmeliyiz.
*Plastik kaşık, çatal, tabak kullanmamaya özen göstermeliyiz.
*Organik pamuklu ped tercih edilmeli,
*Pipet kullanmamalı,
*Eğer mümkünse plastik ambalajlı ürünleri tercih etmemeli; kuru gıdalarda kağıt ambalaj, sulu gıdalarda cam ambalajları tercih etmeliyiz.
Hoşça kalın.
