AHB MEDYA - Ekonomi Servisi

Çıraklık ve staj dönemlerinin emeklilik başlangıcına sayılıp sayılmayacağı tartışmalarında dikkat çeken bir karar çıktı. Yargıtay 10. Hukuk Dairesi, çıraklık döneminde fiilen çalıştığını belirterek bu sürelerin emeklilik primine eklenmesini isteyen davacının lehine verilen yerel mahkeme kararını bozdu. Yargıtay, çıraklık ilişkisinin temel amacının çalışma değil meslek eğitimi olduğunu vurguladı.

Karar, geçmişte çırak olarak çalışan ve bu sürelerin emeklilik hesabında değerlendirilmesini bekleyen milyonlarca kişi açısından emsal niteliği taşıyor. Böylece çıraklık dönemlerinde geçirilen sürelerin uzun vadeli sigorta kolları kapsamında değerlendirilemeyeceği bir kez daha yargı kararıyla netleşmiş oldu.

Dava Nasıl Başladı?

Hukuki süreç, 1987-1989 yılları arasında Makine Kimya Endüstrisi bünyesinde çırak olarak çalışan bir kişinin açtığı dava ile başladı.

Davacı, söz konusu dönemde yalnızca eğitim almadığını, üretim faaliyetlerinde aktif olarak görev yaptığını ileri sürdü. Bu nedenle çalışma günlerinin emeklilik hesabında dikkate alınmasını talep etti.

Yerel Mahkeme Davacıyı Haklı Buldu

İlk derece mahkemesi, davacının üretim süreçlerinde görev aldığı gerekçesiyle talebi kabul etti.

Mahkeme, yapılan faaliyetlerin meslek öğreniminden çok çalışma niteliği taşıdığı kanaatine vardı. Bölge Adliye Mahkemesi de bu kararı onayladı.

Yargıtay Neden Kararı Bozdu?

Dosyayı inceleyen Yargıtay 10. Hukuk Dairesi, sosyal güvenlik davalarının özel hassasiyet gerektirdiğini belirtti.

Kararda, 506 Sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu hükümlerine dikkat çekildi. Çıraklık dönemlerinde uzun vadeli sigorta kollarının uygulanamayacağı hatırlatıldı.

Yargıtay, çıraklık sözleşmelerinde esas amacın çalışma ilişkisi kurmak değil, kişiye meslek kazandırmak olduğunu vurguladı.

"Amaç Çalışma Değil Meslek Öğretimidir"

Kararın en dikkat çeken bölümünde çıraklık sisteminin temel yapısına vurgu yapıldı.

Yargıtay, çırakların üretim faaliyetlerine katılmasının eğitimin doğal bir parçası olduğunu belirtti. Bu çalışmaların dışarıdan bakıldığında işçi faaliyetlerine benzemesinin hukuki durumu değiştirmediği ifade edildi.

Mahkemeye göre çıraklık sürecinde kurulan ilişki bir hizmet akdi değil, eğitim ilişkisidir.

Vatandaşı Nasıl Etkiler?

Karar, özellikle çıraklık sigortası mağdurları olarak bilinen geniş bir kesimi yakından ilgilendiriyor.

Çıraklık dönemlerinin emeklilik başlangıcı veya prim günü hesabına dahil edilmesini bekleyen kişiler açısından mevcut yasal durumun değişmediği ortaya çıktı.

Sosyal Güvenlik Sistemine Etkisi Ne?

Uzmanlara göre karar, mevcut sosyal güvenlik uygulamalarının yargı tarafından da desteklendiğini gösteriyor.

Bu durum, emeklilik hesaplamalarında yalnızca uzun vadeli sigorta kollarına tabi çalışmaların dikkate alınacağı yönündeki uygulamayı güçlendiriyor.

Uzmanlar Ne Diyor?

Sosyal güvenlik uzmanları, çıraklık ve staj sigortalarının yalnızca kısa vadeli sigorta kollarını kapsadığını hatırlatıyor.

Bu nedenle emeklilik başlangıcının ve prim günlerinin hesaplanmasında söz konusu sürelerin mevcut mevzuata göre değerlendirilmediğini belirtiyorlar.

Sırada Ne Var?

Çıraklık ve staj başlangıçlarının emekliliğe sayılması konusu zaman zaman Meclis gündemine geliyor.

Ancak şu an için yürürlükte bulunan mevzuatta herhangi bir değişiklik bulunmuyor. Yeni bir yasal düzenleme yapılmadığı sürece mevcut uygulamanın devam etmesi bekleniyor.

AHB MEDYA WHATSAPP KANALI İÇİN TIKLAYIN