Yaşam
Orhan Ahmet ŞenerOrhan Ahmet Şener
Çocukluğumuzun en sevilen oyunlarından biri olan “Kutu Kutu Pense”, yıllardır dilden dile aktarılan masum bir çocuk oyunu olarak biliniyor. Ancak son dönemde gündem olan dilbilimsel değerlendirmeler, bu oyunun kökenine dair dikkat çeken bir iddiayı yeniden gündeme taşıdı. Uzmanlara göre “Kutu Kutu Pense” ifadesi, aslında Fransızca bir tekerlemenin zamanla Türkçeleşmiş hali olabilir.
Özellikle sosyal medyada hızla yayılan bu bilgi, birçok kişinin çocukluk anılarını yeniden hatırlamasına neden oldu. Oyunun ritmi ve akılda kalıcılığı yıllardır değişmeden korunurken, kelimelerin anlamı ise kültürel dönüşüm içinde tamamen farklı bir hale geldi.
İddiaya göre oyunun temelinde Fransızca “Écoutez, écoutez, pensez!” cümlesi yer alıyor. Türkçede “Dinle, dinle, düşün” anlamına gelen bu ifade, geçmişte çocuklara dikkat ve düşünme becerisi kazandırmak amacıyla kullanılan pedagojik bir tekerleme olarak değerlendiriliyor.
19.yüzyıl sonları ile 20. yüzyıl başlarında Osmanlı toplumunda Fransız kültürünün etkisi oldukça güçlüydü. Özellikle İstanbul’daki varlıklı ailelerin yanında çalışan Fransız mürebbiyelerin, çocuklara bu tarz oyunlar öğrettiği belirtiliyor. Zaman içinde yabancı kelimeler halk arasında farklı biçimlerde telaffuz edilmeye başlandı.
Dilbilim uzmanlarına göre Türk çocukları ve aileler, anlamını bilmedikleri “Écoutez” kelimesini “Kutu”, “Pensez” kelimesini ise “Pense” olarak algıladı. Böylece kulağa daha tanıdık gelen ifadeler, oyunun kalıcı bir parçası haline dönüştü.
Uzmanlar, bu değişimin bir hata olmadığını vurguluyor. Dillerin yabancı kelimeleri zamanla kendi yapısına uygun hale getirdiği belirtiliyor. Özellikle çocuk oyunları, şarkılar ve tekerlemeler bu dönüşümün en güçlü örnekleri arasında gösteriliyor.
“Kutu Kutu Pense” örneğinde de ritim korunurken anlamın değiştiği ifade ediliyor. Böylece çocuklara düşünmeyi öğütleyen bir ifade, Türk kültüründe neşeli ve eğlenceli bir oyuna dönüştü.
Sosyal medyada birçok kullanıcı da bu bilgiye şaşırdığını belirtirken, bazı kullanıcılar oyunun eski halinin kullanılması durumunda bugünkü popülerliğine ulaşamayacağını savundu. Dilin kültürel uyumu sayesinde oyunun nesiller boyunca yaşamayı başardığı yorumları yapıldı.
“Kutu Kutu Pense” hakkında ortaya atılan bu iddia kısa sürede sosyal medyada gündem oldu. Kullanıcılar hem çocukluk anılarını paylaştı hem de Türkçedeki diğer yabancı kökenli kelimeler üzerine tartışmalar başlattı.
Dilbilim açısından dikkat çeken bu örnek, kültürler arası etkileşimin günlük yaşama nasıl yansıdığını bir kez daha gözler önüne serdi.
AHB MEDYA WHATSAPP KANALI İÇİN TIKLAYIN
Orhan Ahmet Şener Kimdir? Konya’da doğan Orhan Ahmet Şener, uzun yıllar Selçuk Üniversitesi Spor Birimleri bünyesinde akademisyen olarak çalıştı. Akademik çalışmalarını tamamlayarak doktora diploması almaya hak kazandı. 35 yıl Bahçıvanlar Grubu bünyesindeki Yeni Meram Gazetesinde yazar olarak bir çok haber ve röportaja imza attı. Şener halen AHB Medya bünyesinde editör olarak çalışmaktadır. Evli ve iki çocuk babası olan Orhan Ahmet Şener, spor, akademi ve basın alanlarında çok yönlü çalışmalarıyla tanınmaktadır.
Tüm Yazıları GörSon dakika haberlerini ve güncellemeleri kaçırmayın.
